**Актюбинская область занимает первое место в Казахстане по площади пастбищных земель ** Заместитель Премьер-министра – министр национальной экономики Серик Жумангарин в рамках рабочей поездки посетил Актюбинскую область, где провел встречу с аграриями региона. В расширенном формате к встрече по онлайн-связи подключились руководители крестьянских хозяйств районов. Аким области Асхат Шахаров отметил, что ключевым направлением сельского хозяйства региона остается животноводство. Вместе с тем в Айтекебийском, Каргалинском, Хромтауском и Мартукском районах активно развивается и растениеводство. По итогам 2025 г. объем сельскохозяйственного производства составил 412 млрд тенге, рост – 2,5% к предыдущему году. В 2026-2028 гг. в агропромышленном комплексе региона планируется реализовать 11 инвестиционных проектов на сумму 94,9 млрд тенге, из которых 4 проекта будут запущены уже в текущем году. Среди них – строительство и расширение откормплощадок КХ «Жаннур» и ТОО «Agroproduct development», запуск птицефабрики ТОО «Рамазан кус», а также молочно-товарной фермы ТОО «АЙС». В 2025 г. в регионе собрано 554 тыс. тонн зерновых и 72,4 тыс. тонн масличных культур. Также получены значительные объемы картофеля и овощей. В рамках диверсификации посевных площадей увеличены площади под масличные и кормовые культуры. О параметрах нового Комплексного плана развития животноводства участников встречи проинформировал вице-министр сельского хозяйства Амангалий Бердалин. В ходе обсуждения аграрии подняли ряд практических вопросов. В частности, руководитель областного филиала Ассоциации фермеров Казахстана Кусайын Сарсембай предложил рассмотреть возможность предоставления гарантий через Фонд развития предпринимательства «Даму» по программам «Игілік», «Береке» и «Жайлау». Серик Жумангарин отметил, что в настоящее время прорабатывается механизм предоставления гарантий по этим программам через фонд «Даму». Достигнута предварительная договоренность о внедрении инструмента, при этом отдельные условия и технические параметры находятся на стадии согласования. Отдельно был поднят вопрос доступности субсидирования процентных ставок по кредитам и лизингу. Директор ТОО «Айс плюс» Куаныш Ищанов сообщил о невозможности подачи заявок из-за приостановки работы портала в связи с отсутствием бюджетных средств. Также свои вопросы озвучили представители других хозяйств региона — ТОО «Степное», ТОО «Кумкудык», ТОО «Пригородное», КХ «Меңдібай-Қарағаш». По всем обращениям даны разъяснения в ходе совещания. Подводя итоги встречи, вице-премьер отметил, что Актюбинская область является одним из крупнейших регионов по площади пастбищных земель – 25,3 млн га. Государство продолжает оказывать аграриям значительные меры поддержки, при этом усиливаются встречные требования. Ключевым из них является эффективное использование сельскохозяйственных земель. В настоящее время прорабатывается внедрение целевых показателей эффективности их использования, а также подход, при котором хозяйства, занимающиеся растениеводством, будут параллельно развивать и животноводческое направление. Сразу же в этот день Серик Жумангарин провел отдельное совещание по вопросам бюджета области, в ходе которого были рассмотрены ключевые параметры финансирования и приоритетные направления расходов. По итогам обсуждения даны поручения по обеспечению эффективного использования бюджетных средств и усилению контроля за их освоением. В рамках поездки по региону министр также ознакомился с работой завода по переработке шерсти ТОО «KAZFELTEC». Предприятие использует итальянские технологии и специализируется на выпуске тепло- и шумоизоляционных материалов на основе натуральной овечьей шерсти. https://t.me/presseconomy
**Число занятых в бизнесе в Казахстане выросло до 4,4 млн человек** Вице-премьер – министр национальной экономики Серик Жумангарин сегодня выступил на расширенном заседании Координационного совета по развитию предпринимательства при партии «AMANAT». Заседание в расширенном формате проведено впервые с момента создания Совета в октябре прошлого года, с участием председателя партии «AMANAT» Ерлана Кошанова. В настоящее время доля малого и среднего бизнеса в ВВП достигла 40,5%, из которых 33% приходится на малое предпринимательство и 7,5% – на среднее. На начало 2026 года в стране действует более 2,3 млн предприятий, численность занятых в бизнесе достигла 4,4 млн человек, что на 3,4% выше уровня 2024 года. Вице-премьер проинформировал участников заседания о мерах по снижению контрольной и административной нагрузки на бизнес. В частности, для автоматического получения и проверки сведений совместно с Министерством ИИ и цифрового развития ведется интеграция информационных систем регулирующих госорганов с государственной базой данных «Е-лицензирование». Ключевым инструментом становится платформа «eGov Business», на базе которой внедряется Цифровая карта бизнеса – единый аналитический и сервисный инструмент сопровождения предпринимателей. Она позволит перейти к сервисной модели взаимодействия государства и бизнеса, повысить адресность мер господдержки, обеспечить прозрачность регулирования и снизить административные барьеры. На сегодняшний день финансовая поддержка МСБ осуществляется по трем основным направлениям: субсидирование процентных ставок, льготное финансирование через программы «Өрлеу» и «Іскер аймақ», а также предоставление гарантий на базе Фонда «Даму». «По итогам 2025 года просубсидировано 3 373 проекта на общую сумму кредитов 365,7 млрд тенге, выплачено субсидий на 268,5 млрд тенге. В текущем году планируется существенное увеличение объемов финансирования: за счет средств республиканского бюджета – на 200 млрд тенге, а также за счет привлечения средств банков – на 244 млрд тенге», —- отметил вице-премьер. В сфере АПК в 2026 году объем финансирования сохранен на уровне 1 трлн тенге. Из них более 300 млрд тенге направлены на лизинг сельскохозяйственной техники. 374 млрд тенге будут выделены на льготное кредитование аграриев в рамках Комплексного плана развития животноводства. Для системной поддержки и стимулирования промышленных предприятий в 2026 году через институты развития НИХ «Байтерек» предусмотрено 329 млрд тенге. В ходе заседания предприниматели озвучили ряд проблемных вопросов. Представитель Союза торговых сетей Эльбеги Абдиев отметил, что расширение перечня социально значимых продовольственных товаров с 19 до 31 наименования, сохранение предельной наценки на уровне 15% при фактических расходах бизнеса в 20–23%, а также повышение НДС до 16% формируют убыточные условия для торговых сетей. Вице-премьер подчеркнул, что расширение перечня СЗПТ носит временный характер и по мере стабилизации инфляции перечень будет возвращен к первоначальному. Член Казахстанской ассоциации налоговых консультантов Айжан Балакешова подняла вопросы, связанные с применением норм Налогового кодекса. Председатель Ассоциации инвесторов Казахстана Рустам Журсунов обратил внимание на необходимость стимулирования роста частных инвестиций, а также на сложность подзаконных актов и сохраняющиеся бюрократические процедуры. Актуальные вопросы также были подняты в сфере практического применения реестра казахстанских товаропроизводителей, механизмов изъятий из национального режима, оборота контрафактной продукции на рынке и другие. 🔗https://t.me/presseconomy
**Қазақстандағы әлеуметтік кәсіпкерлік субъектілерінің саны 1577-ге артты ** Қазақстан Республикасының Ұлттық экономика министрлігі, 2026 жылғы бірінші тоқсанның қорытындысы бойынша, еліміздегі әлеуметтік кәсіпкерлік субъектілерінің (ӘКС) саны 1 577-ге жеткенін хабарлайды. Есептік кезеңде Тізілімге 146 жаңа қатысушының енгізілуі бұл сектордағы тұрақты өсуді айғақтайды. Салыстырсақ, 2025 жылғы қорытынды бойынша елде 1 431 әлеуметтік кәсіпорын жұмыс істеген. Тізілімге енгізілген әлеуметтік кәсіпкерлік субъектілері қаржылық, инфрақұрылымдық және консультациялық көмекті қосқанда, мемлекеттік қолдау шараларын алуға құқылы. Қолдаудың негізгі құралдарының қатарында пайыздық мөлшерлемені субсидиялау, кредитке кепілдік беру және мемлекеттік грант беру бар (ҚР Үкіметінің 2024 жылғы 17 қыркүйектегі № 754 қаулысы). Әлеуметтік кәсіпкерлік заңнамада алғаш рет 2021 жылы бекітілді. Ол азаматтар мен қоғамның әлеуметтік мәселесін шешуге арналған кәсіпкерлік қызмет ретінде анықталады. Оған мүмкіндігі шектеулі адамдар құрған кәсіпорындар, сондай-ақ ерекше қажеттілігі бар адамдар мен халықтың әлеуметтік осал тобының өкілдері үшін жұмыс орнын қамтамасыз ететін ұйымдар кіреді. Тізілімді қалыптастыру мен жүргізу орталық және жергілікті мемлекеттік органдардың өзара іс-қимылы негізінде жүзеге асырылады. Облыстардың және республикалық маңызы бар қалалардың жергілікті атқарушы органдары арнайы комиссиялар жұмысының нәтижесі бойынша мәлімет береді. Олар өтінімдерді қарап, жеке кәсіпкерлер мен заңды тұлғаларды (ірі бизнес субъектілерін қоспағанда) ресми тізімге енгізу жөнінде ұсынымдар әзірлейді. *** **Количество субъектов социального предпринимательства в Казахстане выросло до 1577** Министерство национальной экономики Республики Казахстан сообщает, что по итогам первого квартала 2026 года количество субъектов социального предпринимательства (ССП) в стране достигло 1 577. За отчетный период в Реестр было включено 146 новых участников, что подтверждает устойчивый рост данного сектора. Для сравнения, по итогам 2025 года в стране функционировало 1 431 социальное предприятие. Субъекты социального предпринимательства, включённые в Реестр, вправе получать меры государственной поддержки, включая финансовую, инфраструктурную и консультационную помощь.В числе основных инструментов поддержки предусмотрены субсидирование процентных ставок, гарантирование кредитов и предоставление государственных грантов (Постановление Правительства РК от 17 сентября 2024 года № 754). Социальное предпринимательство впервые было закреплено в законодательстве в 2021 году и определяется как предпринимательская деятельность, направленная на решение социальных проблем граждан и общества. К ней относятся предприятия, созданные людьми с ограниченными возможностями, а также организации, обеспечивающие рабочие места для лиц с особыми потребностями и представителей социально уязвимых слоев населения. Формирование и ведение Реестра осуществляется на основе взаимодействия центральных и местных государственных органов. Местные исполнительные органы областей и городов республиканского значения предоставляют сведения по результатам работы специальных комиссий, которые рассматривают заявки и вырабатывают рекомендации по включению индивидуальных предпринимателей и юридических лиц (за исключением субъектов крупного бизнеса) в официальный список. 🔗 t.me/presseconomy
**План по доходам госбюджета исполнен, инфляция снижается шестой месяц подряд** По итогам первого квартала 2026 года фиксируется одновременное укрепление доходной части бюджета и замедление инфляционных процессов. Это во многом связано с тем, что краткосрочный всплеск цен, вызванный изменением ставки НДС, был абсорбирован экономикой в конце 2025 года – январе-феврале 2026-го и в настоящее время уже не оказывает влияния на инфляцию. По оперативным данным, исполнение по доходам государственного бюджета за 1 квартал 2026 года (без учета трансфертов) составило 104,4%. При плане 6 176,2 млрд тенге в бюджет поступило 6 444,9 млрд тенге, перевыполнение – 268,7 млрд тенге. По сравнению с аналогичным периодом 2025 года доходы госбюджета увеличились на 930,6 млрд тенге, или на 16,9%. Превышение планов по доходам зафиксировано как в республиканском, так и местных бюджетах. Стоит отметить, что доходы республиканского бюджета по налоговым поступлениям на 2026 год планируются в сумме 18,886 трлн тенге, что на 4,4 трлн тенге выше фактических поступлений за 2025 год. В частности, доходы республиканского бюджета исполнены на 101,8%: при плане 4 085,6 млрд тенге поступило 4 159,4 млрд тенге. Рост к прошлому году составил 26,1% (+861,8 млрд тенге). Во многом это обусловлено увеличением цен на мировых рынках на основные экспортные товары Казахстана, ростом объемов реализации товаров и услуг, зафиксированных в системе ЭСФ за 4 квартал 2025 г., а также результатами налогового и таможенного администрирования. Налоговые поступления, формирующие основную часть доходов республиканского бюджета (98%), исполнены на 101,6%: при плане 4 012,8 млрд тенге поступило 4 077,6 млрд тенге. Рост к аналогичному периоду прошлого года составил 31,5%. При этом следует учитывать, что на январь-март 2026г. пришелся срок уплаты НДС за IV квартал 2025 года (до 25 февраля 2026 г). И, соответственно, налоговые обязательства по НДС произведены по ставке 12%. Рост обеспечен по сравнению с аналогичным периодом прошлого года по таким крупным налогам, как КПН (+16,9%), НДС на импортируемые товары (исчислен по ставке 16%) (+24,2%), налог на добычу полезных ископаемых (+35,7%). Доходы местных бюджетов исполнены на 109,3%: при плане 2 090,6 млрд тенге поступило 2 285,5 млрд тенге. Рост к прошлому году составил 3,1% (+68,8 млрд тенге). С начала года в специальном налоговом режиме для самозанятых зарегистрировано 392 тыс. физических лиц. Количество плательщиков НДС увеличилось на 10 тыс. субъектов. По итогам первого квартала сохраняется устойчивый тренд на снижение инфляции. Темп инфляции в марте замедлился до 0,6% по сравнению с 1,0–1,1% в январе–феврале. Снижение наблюдается шестой месяц подряд: после пикового значения в сентябре 2025 года (12,9%) инфляция перешла к постепенному замедлению и по итогам марта 2026 года составила 11,0%. По прогнозам МНЭ, сохраняется высокая вероятность выхода на однозначный уровень инфляции к началу 2027 года. https://t.me/presseconomy
**Мемлекеттік бюджеттің кірістері бойынша жоспар орындалып, инфляция алты айдан бері төмендеуде** 2026 жылғы бірінші тоқсан қорытындысы бойынша бюджеттің кіріс бөлігінің бір мезгілде нығаюы және инфляциялық процестің баяулауы тіркеледі. Бұл көбінесе ҚҚС мөлшерлемесінің өзгеруінен туындаған бағаның қысқамерзімдік өсуін экономика 2025 жылдың аяғында – 2026 жылдың қаңтар-ақпанында сіңірген. Қазіргі уақытта инфляцияға әсер етпейді. Жедел деректер бойынша 2026 жылғы 1 тоқсандағы мемлекеттік бюджеттің кірістері бойынша атқарылуы (трансферттерді есептемегенде) 104,4%. Жоспардағы 6 176,2 млрд теңгенің орнына бюджетке 6 444,9 млрд теңге түскен. Асыра орындау – 268,7 млрд теңге. 2025 жылғы ұқсас кезеңмен салыстырғанда мемлекеттік бюджеттің кірісі 930,6 млрд теңгеге немесе 16,9% - ға ұлғайды. Кірістер бойынша жоспарлардың асып кетуі республикалық және жергілікті бюджеттерде тіркелді. Айта кету керек, 2026 жылға арналған салық түсімдері бойынша республикалық бюджеттің кірістері 18,886 трлн теңге сомасында жоспарланып отыр. Бұл 2025 жылғы нақты түсімдерден 4,4 трлн теңгеге жоғары. Атап айтқанда, республикалық бюджеттің кірістері 101,8% - ға орындалды: жоспардағы 4 085,6 млрд теңгенің орнына 4 159,4 млрд теңге түсті. Өткен жылғы өсім 26,1% (+861,8 млрд теңге). Бұл көбінесе Қазақстанның негізгі экспорттық тауарларына әлемдік нарықтардағы бағалардың өсуіне, 2025 жылғы 4 тоқсанда ЭШФ жүйесінде тіркелген тауарлар мен қызметтерді өткізу көлемінің өсуіне, сондай-ақ салықтық және кедендік әкімшілендіру нәтижелеріне байланысты. Республикалық бюджет кірісінің негізгі бөлігін құрайтын салықтық түсімдер (98%) 101,6% - ға орындалды: жоспардағы 4 012,8 млрд теңгенің орнына 4 077,6 млрд теңге түсті. Өткен жылғы сәйкес кезеңімен салыстырғанда өсім 31,5%. Бұл ретте 2026 жылғы қаңтар-наурызға 2025 жылғы IV тоқсанға (2026 жылғы 25 ақпанға дейін) ҚҚС төлеу мерзімі келгенін ескеру қажет. Тиісінше, ҚҚС бойынша салық міндеттемелері 12% ставка бойынша жүргізілді. Өсім өткен жылғы ұқсас кезеңмен салыстырғанда импортталатын тауарларға КТС (+16,9%), ҚҚС (16% ставка бойынша есептелген) (+24,2%), пайдалы қазбаларды өндіруге салынатын салық (+35,7%) сияқты ірі салықтар бойынша қамтамасыз етілді. Жергілікті бюджеттердің кірістері 109,3% - ға орындалды: жоспардағы 2 090,6 млрд теңгенің орнына 2 285,5 млрд теңге түсті. Өткен жылғы өсім 3,1% (+68,8 млрд теңге). Жыл басынан бері өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнайы салық режимінде 392 мың жеке тұлға тіркелген. ҚҚС төлеушілер саны 10 мың субъектіге артты. Бірінші тоқсанның қорытындысы бойынша инфляцияны төмендетудің тұрақты үрдісі сақталуда. Наурызда инфляция қарқыны қаңтар–ақпандағы 1,0–1,1% салыстырғанда 0,6% - ға дейін баяулады. Төмендеу алтыншы ай қатарынан байқалады: 2025 жылғы қыркүйектегі ең жоғары мәннен кейін (12,9%) инфляция біртіндеп баяулауға көшті және 2026 жылғы наурыздың қорытындысы бойынша 11,0%. ҰЭМ болжамы бойынша, 2027 жылдың басында инфляцияның бір мәнді деңгейіне шығу ықтималдығы жоғары. https://t.me/presseconomy
**Салық түсімдерінің өсуі бюджет тұрақтылығын нығайтуды қамтамасыз етті ** Республикалық бюджеттің 98%-ын салық түсімдері құрайды. Бюджет кірістері 101,8% - ға орындалды, 4 трлн теңге жоспарланған болатын, бұл шамамен 4,2 трлн теңгені құрады. Негізгі өсімге ықпал еткен жағдайлар: 🟦корпоративтік табыс салығы (КТС) – 16,9%; 🟦импортқа қосылған құн салығы (ҚҚС) – 24,2%; 🟦пайдалы қазбаларды өндіруге салынатын салық (ХДПИ) – 35,7% Экспортқа қолайлы бағалар, сату көлемін ұлғайту және салықтық және кедендік әкімшілендіруді күшейту өсу факторларына айналды. Жыл басынан бері өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнайы салық режимінде 392 мың жеке тұлға тіркелген. ҚҚС төлеушілер саны 10 мың субъектіге артты. ➖ **Рост налоговых поступлений обеспечил укрепление бюджета** __Налоговые поступления формируют 98% республиканского бюджета. Доходы бюджета исполнены на 101,8% при плане 4 трлн тенге, составив почти 4,2 трлн тенге. __ Основной рост обеспечен за счет: 🟦корпоративный подоходный налог (КПН) – 16,9%; 🟦налог на добавленную стоимость (НДС) на импорт – 24,2%; 🟦налог на добычу полезных ископаемых (НДПИ) – 35,7% Факторами роста стали благоприятные цены на экспорт, увеличение объемов реализации и усиление налогового и таможенного администрирования. С начала года в специальном налоговом режиме для самозанятых зарегистрировано 392 тыс. физических лиц. Количество плательщиков НДС увеличилось на 10 тыс. субъектов. 📱 [@KZgovernment](https://t.me/KZgovernment)
**Қазақстанның мемлекеттік бюджетінің кірістері жоспарлы көрсеткіштен асып түсті: 17%-ға жуық өсім** 2026 жылғы I тоқсанның қорытындысы бойынша мемлекеттік бюджет кірістері 104,4%-ға орындалды. 🟦 жоспарланған 6,2 трлн орнына 6,4 трлн теңге түсті; 🟦жоспар 268,7 млрд теңгеге асыра орындалды; 🟦2025 жылмен салыстырғанда өсім 930,6 млрд теңгені (+16,9%) құрады Республикалық және жергілікті бюджеттер жоспарлы көрсеткіштерді асыра орындады. Өсім Қазақстанның экспорттық тауарлары бағасы, тауарлар мен көрсетілетін қызметтерді өткізу көлемінің артуы, сондай-ақ салықтық және кедендік әкімшілендіру нәтижелері есебінен қамтамасыз етілді. ➖ **Доходы госбюджета Казахстана перевыполнены: рост почти на 17%** По итогам I квартала 2026 года доходы государственного бюджета исполнены на 104,4%. 🟦при плане 6,2 трлн поступило 6,4 трлн тенге; 🟦перевыполнение – 268,7 млрд тенге; 🟦по сравнению с 2025 годом рост составил 930,6 млрд тенге (+16,9%) Превышение плана зафиксировано как по республиканскому, так и по местным бюджетам. Рост обеспечен за счет цен на экспортные товары Казахстана, увеличения объемов реализации товаров и услуг, а также результатами налогового и таможенного администрирования. 📱 [@KZgovernment](https://t.me/KZgovernment)
**Серік Жұманғарин Ақмола облысының фермерлерімен мал шаруашылығы және ауыл шаруашылығы өнімін қайта өңдеуді дамыту **[мәселесін талқылады](https://primeminister.kz/news/serik-zumangarin-akmola-oblysynyn-fermerlerimen-mal-saruasylygy-zane-auyl-saruasylygy-onimin-kaita-ondeudi-damytu-maselesin-talkylady-31230) __📌____Вице-премьер – ұлттық экономика министрі Серік Жұманғарин Қосшы қаласында Ақмола облысының фермерлерімен кездесті.__ Ақмола облысы – еліміздің жетекші аграрлық өңірінің бірі. Өңір өніміндегі ауыл шаруашылығының үлесі – шамамен 15%. 2025 жылы мұнда рекордтық астық өнімі жиналды – 7,6 млн тонна. Бұл республикалық көлемнің төрттен бірінен асады. Өңір сонымен қатар дақылдарды әртараптандыру динамикасын көрсетуде. 2025 жылы майлы дақыл алқабы алғаш рет 500 мың гектарға жетіп, 2,5 есе ұлғайды. Ақмола облысының әкімі Марат Ахметжанов атап өткендей, биыл егіс көлемін 580 мың гектарға дейін ұлғайту жоспарланып отыр. Жалпы егіс алқабы 5,6 млн гектарды құрайды. Кездесудің негізгі тақырыбы – Салық кодексінің жаңа нормалары және Мал шаруашылығын дамытудың кешенді жоспарын жүзеге асыру. ➖ **Серик Жумангарин **[обсудил с фермерами Акмолинской области ](https://primeminister.kz/ru/news/serik-zumangarin-obsudil-s-fermerami-akmolinskoi-oblasti-razvitie-zivotnovodstva-i-pererabotki-selxozprodukcii-31230)**развитие животноводства и переработки сельхозпродукции** 📌__Заместитель Премьер-министра – министр национальной экономики Серик Жумангарин встретился с фермерами Акмолинской области в городе Косшы.__ Акмолинская область является одним из ведущих аграрных регионов страны. Доля сельского хозяйства в валовом региональном продукте региона составляет порядка 15%. В 2025 году здесь собран рекордный урожай зерна — 7,6 млн тонн, что превышает четверть республиканского объема. Регион также демонстрирует динамику в диверсификации посевов. В 2025 году площади масличных культур впервые достигли 500 тыс. га, увеличившись в 2,5 раза. Как отметил аким Акмолинской области Марат Ахметжанов, в текущем году планируется расширение до 580 тыс. га. Общая посевная площадь составит 5,6 млн га — на 76 тыс. га больше, чем годом ранее. Ключевыми темами встречи стали новые нормы Налогового кодекса и реализация Комплексного плана развития животноводства. 📱 @KZgovernment
**Халықтың табысын арттырудың кешенді бағдарламасы** Қазір Үкімет жұмыспен қамтуды ынталандыру, жалақыны арттыру, кәсіпкерлікті дамыту және тұрақты жұмыс орындарын құру жөніндегі шараларды қамтитын 2029 жылға дейін халықтың табысын арттырудың кешенді бағдарламасын қалыптастыруда. Бұл шаралар: __- коммуналдық сала қызметкерлерінің, азаматтық қызметшілердің және ауыл шаруашылығының жалақысын ұлғайту, - еңбекақы төлеу қорының үлесінің өсуі, - өңдеу өнеркәсібінде жаңа жұмыс орындарын құру, - экспортқа бағдарланған кәсіпорындарды қолдау, - комиссиялар мен төлемдер арқылы халықтың қаржылық ауыртпалығын төмендету, - ірі кәсіпорындардың әлеуметтік жобаларын іске асыру және басқалар.__ 2026 жыл біздің азаматтарымыздың табыстарының өсу трендін қалыптастыруға қатысты айқындаушы болады. Ұлттық экономика министрлігі мемлекеттік деректердің ашықтығы мен дұрыс түсіндірілуін қамтамасыз ету үшін әдіснаманы үнемі түсіндіру тәжірибесін жалғастырады. *** **Комплексная программа повышения доходов населения** Сейчас Правительство формирует комплексную программу повышения доходов населения до 2029 года, которая включает меры по стимулированию занятости, росту заработных плат, развитию предпринимательства и созданию устойчивых рабочих мест. Это такие меры как: __− увеличение заработной платы работников коммунальной сферы, гражданских служащих и сельского хозяйства, − рост доли фонда оплаты труда, − создание новых рабочих мест в обрабатывающей промышленности, − поддержка экспортоориентированных предприятий, − снижение финансового бремени населения через комиссии и платежи, − реализация социальных проектов крупных предприятий и другие. __ 2026 год станет определяющим в части формирования тренда роста доходов наших граждан. Министерство национальной экономики продолжит практику регулярных разъяснений методологии, чтобы обеспечить прозрачность и корректную интерпретацию государственных данных. https://t.me/presseconomy
**Приоритеты и планы правительства по повышению реальных доходов населения ** Обеспечение роста реальных доходов наших граждан является ключевым приоритетом государственной политики. Уже реализуется совместный план действий Правительства, Национального Банка и АРРФР до 2028 года, цель которого - обеспечить рост реальных доходов на уровне **+2–3%.** Это планируется достигнуть посредством комплекса мер, направленных на снижение уровня инфляции до 9-11% в 2026 году, 5,5-7,5 % - в 2027 году, 5-7% - в 2028 году. Когда цены растут медленнее, зарплата «весит» больше. Для этого реализуется ряд комплексных мер. 1. Сбалансированная тарифная политика. Мораторий на повышение тарифов на коммунальные услуги и ГСМ, который Правительство вводило в октябре прошлого года, свою задачу выполнил — Правительство стабилизировало инфляцию, она замедляется шестой месяц подряд, снизившись с **12.9%** в сентябре прошлого года до **11.0%** в марте этого. В части регулируемых услуг это было реализовано за счет оптимизации операционных расходов субъектов естественных монополий. За время моратория КРЕМ МНЭ провело перерасчеты в рамках Национального проекта «Модернизация энергетического и коммунального секторов». С 1 апреля тарифная политика будет проводиться сдержанно, финансовая нагрузка на граждан останется минимальной. Для сдерживания цен на социально значимые продукты питания для производителей СЗПТ, а их в расширенном списке 31 вид (это 23.4% продуктовой корзины) будут снижены тарифов на электроэнергию и ж/д перевозки до 70%. Для социально уязвимых граждан сохраняются меры адресной поддержки через компенсацию расходов на коммунальные услуги. **Nota bene:** Вклад в инфляцию от повышения тарифов на регулируемые услуги и цен на ГСМ в текущем году не превысит 0,35 процентных пунктов. 2. Ужесточение бюджетных расходов В рамках контрцикличной бюджетной политики будет обеспечено строгое соблюдение предусмотренных Бюджетным кодексом фискальных правил по ограничению роста расходов республиканского бюджета и трансфертов из Национального фонда. За счет сдержанного роста расходов республиканского бюджета и повышения их эффективности их доля к ВВП сократится до **15,1%** в 2026 году. Будет продолжена системная политика сокращения объемов трансфертов из Национального фонда. **В 2026 году впервые за последние 5 лет республиканский бюджет исполняется без привлечения целевых трансфертов из Нацфонда.** Для сравнения: в 2025 году целевой трансферт составил **3 трлн 250 млрд тенге**. Таким образом, в текущем году данные средства не оказывают дополнительного инфляционного давления на экономику через фискальный канал. При этом гарантированный трансферт из Нацфонда определен в размере 2 770 млрд тенге. Дефицит республиканского бюджета будет снижен **с 2,5% к ВВП в 2026 до 0,9% к ВВП в 2028 году.** Все эти показатели оптимизации бюджетных расходов будут обеспечены за счет реализации мер, направленных на повышение эффективности бюджетной политики и расширения доходной базы бюджета. В частности, за счет комплекса мер по противодействию теневой экономике, ревизии действующих и неэффективных налоговых льгот, повышения запаса прочности банковского сектора и недопущения избыточной долговой нагрузки домохозяйств, усиления мер адресной поддержки социально уязвимых слоев населения с применением цифровых технологий. https://t.me/presseconomy
**Үкіметтің халықтың нақты табысын арттыру жөніндегі басымдықтары мен жоспарлары ** Азаматтарымыздың нақты табысының өсуін қамтамасыз ету – мемлекеттік саясаттың басты басымдығы. Үкіметтің, Ұлттық Банктің және ҚНРДА-ның 2028 жылға дейінгі бірлескен іс-қимыл жоспары іске асырылуда. Оның мақсаты нақты кірістердің **+2-3%** деңгейінде өсуін қамтамасыз ету. Бұған инфляция деңгейін 2026 жылы 9-11%-ға, 2027 жылы 5,5 - 7,5% - ға, 2028 жылы 5-7% - ға дейін төмендетуге бағытталған шаралар кешені арқылы қол жеткізу жоспарлануда. Бағалар баяу өскен кезде жалақы да көп болады. Бұл үшін бірқатар кешенді шаралар жүзеге асырылуда. 1. Теңдестірілген тарифтік саясат. Үкімет өткен жылғы қазанда енгізген коммуналдық қызметтер мен ЖЖМ тарифін көтеру мораторийі өз міндетін орындады. Үкімет инфляцияны тұрақтандырды. Ол алтыншы ай қатарынан баяулап, өткен жылғы қыркүйектегі **12.9%-дан** наурызда **11.0%-ға** дейін төмендеді. Реттелетін қызметтерге қатысты бұл табиғи монополиялар субъектілерінің операциялық шығындарын оңтайландыру есебінен жүзеге асырылды. Мораторий кезінде ҰЭМ ТМРК «Энергетикалық және коммуналдық секторларды жаңғырту» ұлттық жобасы шеңберінде қайта есептеу жүргізді. 1 сәуірден бастап тарифтік саясат ұстамды түрде жүргізілетін болады. Азаматтарға қаржылық жүктеме мейлінше аз болмақ. ӘМАТ өндірушілері үшін әлеуметтік маңызы бар азық-түлік өнімі бағасын ұстап тұру үшін, ал олардың кеңейтілген тізіміндегі 31 түріне (бұл азық-түлік себетінің 23.4%) электр энергиясы мен темір жол тасымалы тарифті 70%-ға дейін төмендететін болады. Әлеуметтік осал топ үшін коммуналдық қызметке жұмсалатын шығынды өтеу арқылы атаулы қолдау шаралары сақталады. **Nota bene: **Реттелетін қызмет тарифі мен ЖЖМ бағасының өсуінен инфляцияға салым ағымдағы жылы **0,35 пайыздық** тармақтан аспайды. 2. Бюджет шығыстарын қатаңдату Контрциклдік бюджет саясаты шеңберінде республикалық бюджет шығыстарының және Ұлттық қордан трансферттердің өсуін шектеу жөніндегі Бюджет кодексінде көзделген фискалдық қағидалардың қатаң сақталуы қамтамасыз етіледі. Республикалық бюджет шығыстарының ұстамды өсуі және олардың тиімділігін арттыру есебінен олардың ЖІӨ-ге үлесі 2026 жылы **15,1%-ға** дейін қысқарады. Ұлттық қордан берілетін трансферттер көлемін қысқартудың жүйелі саясаты жалғастырылады. **2026 жылы соңғы 5 жылда алғаш рет республикалық бюджет Ұлттық қордан нысаналы трансферт бөлінбей, орындалуда. ** Салыстыру үшін: 2025 жылы **3 трлн 250 млрд теңге** нысаналы трансферт бөлінді. Осылайша, ағымдағы жылы бұл қаражат фискалдық арна арқылы экономикаға қосымша инфляциялық қысым көрсетпейді. Бұл ретте Ұлттық қордан кепілдендірілген трансферт 2 770 млрд теңге мөлшерінде айқындалды. Республикалық бюджет тапшылығы **2026 жылы ЖІӨ-ге 2,5%-дан 2028 жылы ЖІӨ-ге 0,9%-ға дейін** төмендетіледі. Бюджет шығыстарын оңтайландырудың осы көрсеткіштерінің барлығы бюджет саясатының тиімділігін арттыруға және бюджеттің кіріс базасын кеңейтуге бағытталған шараларды іске асыру есебінен қамтамасыз етілетін болады. Атап айтқанда, көлеңкелі экономикаға қарсы іс-қимыл, қолданыстағы және тиімсіз салық жеңілдіктерін тексеру, банк секторының қауіпсіздік қорын арттыру және үй шаруашылықтарының артық борыштық жүктемесіне жол бермеу, цифрлық технологияларды қолдана отырып, халықтың әлеуметтік осал топтарын атаулы қолдау шараларын күшейту жөніндегі шаралар кешені есебінен. https://t.me/presseconomy
**Неліктен жалақының өсу қарқыны бәсеңдеп отыр** Еңбекақы қоры компаниялардың тұрақты шығындарын білдіреді. Бюджетті қалыптастыру кезінде көбінесе ірі кәсіпорындар, шығынға ықтимал тәуекелдерді салады. Бұлар бүгінде негізінен сыртқы сипатқа тәуелді. Олардың ішінде логистикалық тізбектің үзілуі, тұрақсыз геосаяси жағдай, санкциялық шектеу, әлемдік бағалар мен валюта бағамының құбылмалылығы және басқалары бар. Бизнес әсер ете алмайтын осы факторлардың барлығы жалақыны белсенді түрде арттыру мүмкіндігін шектейді. Жүйелік проблема: Қазақстанда жалпы экономикадағы (ЖІӨ) жалақының үлесі шамамен 31%. (2024 жылғы қорытынды бойынша). Салыстыру үшін: дамыған елдерде бұл көрсеткіш 40%-дан жоғары. Үкіметтің міндеті – кірістерді әділ бөлу, бизнес тек дивидендтерге ғана емес, кірісті еңбекақыға да көбірек жұмсауы тиіс. Сонымен қатар, халықтың табысы жалақы есебінен ғана емес, сонымен қатар әлеуметтік трансферттер мен басқа да кірістер есебінен қалыптасады. Оның динамикасы экономиканың өсу қарқынынан өзгеше болуы мүмкін. 2025 жылғы 4 тоқсанның қорытындысы бойынша жалдамалы емес жұмыстан түскен табысқа халық табысының 8,3%, зейнетақыға 17,9%, жәрдемақыға 3,3% және т. б. сәйкес келді. *** **Почему темпы роста зарплат остаются сдержанными ** Фонд оплаты труда относится к постоянным издержкам компаний. При формировании бюджета предприятия, в большинстве крупные, закладывают в расходы возможные риски, которые сегодня в основном носят внешний характер. Среди них – разрывы логистических цепочек, нестабильная геополитическая ситуация, санкционные ограничения, волатильность мировых цен и валютных курсов и другие. Все эти факторы, на которые бизнес не может оказать влияния, ограничивают возможности для более активного увеличения заработных плат. Системная проблема: в Казахстане доля зарплат в общем пироге экономики (ВВП) составляет около 31% (по итогам 2024 года). Для сравнения: в развитых странах этот показатель выше 40%. Задача правительства — сделать так, чтобы доходы распределялись справедливее, и бизнес направлял больше прибыли именно на оплату труда, а не только на дивиденды. Кроме того, доходы населения формируются не только за счет заработной платы, но и с учетом социальных трансфертов и прочих доходов, динамика которых может отличаться от темпов роста экономики. По итогам 4 квартала 2025 года на доходы от работы не по найму пришлось 8,3% доходов населения, пенсии – 17,9%, пособия – 3,3% и др. https://t.me/presseconomy
**Неліктен нақты табыс ЖІӨ-мен бір уақытта өспейді** Халықтың нақты табыс индексінің төмендеу себебінің бірі, жалақы бизнестің пайдасына қарағанда баяу қарқынмен өсуде. Сарапшылардың бағалауы бойынша, компаниялардың 50%-дайы жалақыны үнемдеп, 10%-дан асырмаған. Кейбіреулері бұрынғы деңгейде қалдырған. Бұл алшақтықты тудырады: ЖІӨ өнеркәсіп, қызмет көрсету және экспорт арқылы өссе де, бірақ нақты жұмысшының жалақысына бұл ақша кідіріспен келеді. *** **Почему реальные доходы не растут одновременно с ВВП** Одна из причин снижения индекса реальных доходов населения в том, что зарплаты растут более медленными темпами, чем прибыль бизнеса. По оценкам экспертов, почти 50% компаний повышают зарплаты не более чем на 10% в виду экономии, а некоторые и вовсе оставили их на прежнем уровне. Это и создает разрыв: ВВП растет за счет промышленности, услуг и экспорта, но до зарплат конкретных работников эти деньги доходят с задержкой. https://t.me/presseconomy
**Жылдық динамика және жекелеген мәндер** Нақты кірістер жағдайы туралы объективті көріністі **тек жылдық көрсеткіш** беретінін бірден атап өтеміз. Ол маусымдық ауытқулар мен бір реттік инфляциялық ахуалды жұмсартады. Бұл нақты ұзақмерзімді трендті көрсетеді. Желтоқсанда қызу талқыланған халықтың нақты табысының -6% деңгейінде төмендеуі туралы тезис жедел деректерге және «Желтоқсан-желтоқсанға» қағидаты бойынша негізделген. Яғни бір жылдағы жиынтық динамика емес, бір ай шеңберіндегі көрсеткіштің өзгеруін көрсетеді. Бір айдағы деректі (атап айтқанда, желтоқсандағы жедел деректі) экономикалық тұрғыдан жыл бойына сипаттама ретінде пайдалану негізсіз және әдіснамалық тұрғыдан дұрыс емес. *** **Годовая динамика и точечные значения** Сразу отметим, что объективную картину о ситуации с реальными доходами дает **только годовой показатель.** Он сглаживает сезонные колебания и разовые инфляционные всплески, показывая реальный долгосрочный тренд. Активно обсуждаемый в декабре тезис о снижении реальных доходов населения на уровне -6% был основан на оперативных данных и по принципу «декабрь к декабрю», то есть отражает изменение показателя в рамках одного месяца, а не совокупную динамику за год. Использование данных одного месяца (в частности, оперативных данных за декабрь) в качестве характеристики всего года с экономической точки зрения необоснованно и методологически неверно. https://t.me/presseconomy
**Ұлттық экономика министрлігі халықтың нақты табысы туралы: статистикалық деректерді талдау және Үкіметтің әл-ауқатты арттыру шаралары ** Бүгін Ұлттық статистика бюросы 2025 жылғы күні бұрынғы қорытынды бойынша халықтың нақты табысы индексін жариялады. Халықтың нақты табысының төмендеуінің себебін түрлі талқылаулар мен түсіндірулердің болуын ескере отырып, Ұлттық экономика министрлігі статистикалық көрсеткіштер мен оларды қалыптастыру әдістемесін, сондай-ақ халықтың табысын арттыру жөніндегі шараларды егжей-тегжейлі талдап, ұсынып отыр. ҰСБ деректері бойынша 2025 жылғы қаңтар-желтоқсанның қорытындысы бойынша халықтың нақты кіріс индексі өткен жылғы деңгейге 98,9%-ды көрсетті. Жан басына шаққандағы орташа табыс 238 070 теңге. **Табыстың номиналды өсімі +10,2%, ал нақты өсім (инфляцияны ескергенде): -1,1%.** Нақты кірістің төмендеуі, экономиканың өсуі әлі де халықтың әл-ауқатына толық әсер етпейтіндігін көрсетеді. Яғни пайданы қайта бөлу мәселесі туындайды. Мұндай жағдай жұмыспен қамтуды арттыру, тұрақты жұмыс орындарын құру, сондай-ақ жаңартылған Халықтың табысын арттыру бағдарламасында қаралған жалақыны арттыру жөніндегі шаралардың өзектілігін көрсетеді. *** ** Министерство национальной экономики о реальных доходах населения: разбор статистических данных и меры Правительства по повышению благосостояния ** Сегодня Бюро национальной статистики опубликовало индекс реальных доходов населения по предварительным итогам 2025 года. На фоне разных обсуждений и трактований причин снижения реальных доходов населения Министерство национальной экономики представляет детальный разбор статистических показателей и методологии их формирования, а также меры по повышению доходов населения. По данным БНС, индекс реальных доходов населения по итогам января-декабря 2025 года составил 98,9% к уровню предыдущего года. Средний доход на душу населения составил 238 070 тенге. **Номинальный рост доходов составил +10,2%, а реальный (с учетом инфляции): -1,1%.** Снижение реальных доходов указывает на то, что рост экономики пока не полностью отражается на благосостоянии населения, то есть имеет место вопрос перераспределения прибыли. Такая ситуация подчеркивает актуальность мер по расширению занятости, созданию устойчивых рабочих мест, а также повышению заработных плат, которые уже предусмотрены в обновленной Программе повышения доходов населения. https://t.me/presseconomy